Kort samengevat
De kenmerken van veroudering zijn een set onderling verbonden biologische processen — voorgesteld in 2013 en uitgebreid in 2023 — die de wetenschappelijke gemeenschap gebruikt als referentiekader voor waarom we verouderen.
In 2013 stelde een invloedrijk artikel in het tijdschrift Cell (López-Otín en collega's) voor om de biologie van veroudering te ordenen in negen processen: genomische instabiliteit, telomeerverkorting, epigenetische veranderingen, verlies van proteostase, ontregelde detectie van voedingsstoffen, mitochondriale disfunctie, cellulaire senescentie, uitputting van stamcellen en verstoorde intercellulaire communicatie.
In 2023 breidden dezelfde auteurs het raamwerk uit met drie extra kenmerken: verminderde macroautofagie, chronische ontsteking (inflammaging) en verstoring van het microbioom, wat het totaal op twaalf brengt. Het centrale idee is dat deze processen niet los van elkaar werken: ze voeden elkaar, en een interventie die er één verbetert (bijvoorbeeld het activeren van autofagie) heeft vaak effect op meerdere andere.
Dit raamwerk is vooral een organisatorisch hulpmiddel voor onderzoekers, nuttig om experimenten te ontwerpen en experimentele therapieën te classificeren; het is op zichzelf geen test of diagnose die bij een persoon kan worden uitgevoerd.